Dişlerinizi kapattığınızda tek bir dişin diğerlerinden önce temas etmesi, kapanışla ilgili bir problemin göstergesi olabilir. Bu problem bir dişten kaynaklanabildiği gibi çene eklemi veya kapanış ilişkisiyle ilgili durumlardan da kaynaklanabilir.
- Dişlerimizi kapattığımızda tüm dişlerimizin aynı anda temas etmesi gerekmez. Ancak sağ ve sol tarafta dengeli bir kapanış olması istenir.
- Dişlerin kapanışında, arka dişlerin ve ön dişlerin temas ilişkileri farklıdır. Arka dişler çiğneme kuvvetlerinin karşılanmasında önemli rol oynarken ön dişler özellikle çenenin hareketleri sırasında yönlendirici olabilir.
- Genellikle bir dişin diğerlerinden belirgin şekilde önce temas etmesi, değerlendirilmesi gereken bir durumdur.
Bir Dişin Önce Temas Etmesi Neden Olur?
- Erken diş teması genellikle yeni yapılmış bir dolgu ya da kaplama gibi restorasyonlardan sonra ortaya çıkabilir. Bu restorasyonların kapanışı, yani oklüzyonu doğru ayarlanmadığında erken diş teması oluşabilir.
- Dişlerin konumunda meydana gelen değişiklikler de erken diş temasına yol açabilir. Ortodontik tedavi sırasında hareket eden dişler ya da bir diş çekimi sonrasında dişsiz boşluğa doğru hareket eden dişler erken temasa neden olabilir.
- Diş sıkma veya gıcırdatma, dişlerde aşınmaya yol açabilir. Doğal dişler ve restorasyonlar farklı şekillerde aşınabildiği için zamanla kapanış ilişkisi değişebilir ve erken diş teması ortaya çıkabilir.
Erken Diş Teması Dişlere Zarar Verir mi?
- Bir dişin erken temas etmesi, o dişe normalden fazla kuvvet gelmesine neden olabilir. Bu durumda erken temas eden dişte ağrı ve hassasiyet ortaya çıkabilir. Bu durumu, vücut ağırlığını tek ayak üzerinde taşımaya benzetebiliriz.
- Erken temas, çene hareketlerini ve kapanış ilişkisini etkileyebilir. Bazı hastalarda çiğneme sırasında rahatsızlığa veya çene kaslarında zorlanmaya neden olabilir. Ancak her erken temasın doğrudan çene eklemi hastalığına yol açtığı söylenemez.
Diş Kapanışındaki Dengesizlik Nasıl Anlaşılır?
- Diş hekimi, hastanın kapanış ilişkisini ve şikâyet ettiği bölgeyi değerlendirir. Erken diş teması şikâyetiyle gelen hastalarda, şikâyet bölgesi ve karşı taraftaki dişlerin temas ilişkisini incelemek için oklüzal temas testleri uygulanabilir.
- Artikülasyon kâğıtları kullanılarak dişlerin temas ettiği bölgeler belirlenir. Bu kâğıtlar, kapanış sırasında temas noktalarının diş yüzeylerinde işaretlenmesini sağlar.
- Artikülasyon kâğıtlarıyla şikâyet edilen bölgenin yanı sıra diğer dişlerin temasları da kontrol edilir. Böylece kapanışın genel dengesi değerlendirilir.
Erken Diş Teması Nasıl Düzeltilir?
- Erken temasın tedavisi veya takibi, öncelikle bu durumun nedeninin doğru belirlenmesine bağlıdır.
- Yüksek dolgu ya da restorasyona bağlı erken temaslar, gerekli görüldüğünde restorasyonların düzeltilmesi veya değiştirilmesiyle giderilebilir.
- Kapanış bozukluğu ya da erken temas, diş hareketi nedeniyle ortaya çıktıysa bu hareketin nedeni belirlenmeli ve tedavi buna göre planlanmalıdır.
- Diş sıkma ya da gıcırdatma söz konusuysa öncelikle bu durumun dişler üzerindeki etkileri değerlendirilir. Gerekli koruyucu önlemler ve tedaviler planlanır. Aşınmış dişlerin kaybettiği dokuların yeniden kazandırılması da uygun hastalarda değerlendirilebilir.
Ne Zaman Diş Hekimine Başvurulmalıdır?
- Yeni yapılmış bir restorasyon sonrasında erken temas hissedilirse gecikmeden diş hekimine başvurulmalıdır. Bazı durumlarda hasta bu erken temas hissine alışsa da temasın kendisi devam edebilir ve zamanla restore edilen dişte yeni problemlere neden olabilir. Bu nedenle hastanın yalnızca bu hisse alışması beklenmemelidir.
- Erken temas hissi başladığında, ilgili dişte ağrı ya da hassasiyet ortaya çıkmasını beklemeden diş hekimi muayenesi yapılması önemlidir.