Dolgu, dişin çürüyen ya da travma etkisiyle kırılan kısmının fonksiyonunu geri kazandırmak amacıyla yapılan restorasyonlardır. Bu makalede dolgu düşmesinin nedenlerini ve ağrılı–ağrısız durumlarda yapılması gerekenleri detaylı bir şekilde inceleyeceğiz.
1. Dolgunun Düşmesine Neden Olan Faktörler
a. Dolgunun Altında Yeni Çürük Oluşması
Genelde iyi yapılmamış dolguların diş dokusuyla birleştiği bölgede sızıntı oluşabilir. Bu sızıntının ilerlemesiyle bakterilerin bölgede birikimi artar ve yeniden çürük oluşumu başlar. Bu çürük diş dokusunu zayıflatır ve dolgu ile olan bağlantı iyice zayıflar; dolgu yerinden çıkabilir.
b. Dolgunun Ömrünün Dolması
Her dolgunun kullanım ömrü farklıdır. Özellikle doğru teknikler kullanılmadığında dolgu–diş bağlantısı hızla zayıflar ve dolgu düşebilir.
c. Sert Yiyeceklerin Sebep Olduğu Kırılmalar
Sert gıdaları (kuruyemiş, zeytin çekirdeği vb.) çiğnemek veya bir şeyler açmak için dişleri kullanmak diş ve dolgulara zarar verir. Zamanla dolgu yerinden çıkabilir.
2. Kanal Tedavisi Sonrası Dolgu Düşmesi
“Kanal tedavisinden sonra dolgum düştü.” diyen hastalarda durum biraz farklıdır. Kanal tedavisi yapılan diş organik dokusunu kaybettiği için daha kırılgan hale gelir. Bu dişlerde madde kaybı genellikle fazladır. Üzerine indirekt (onley, endokron) restorasyon ya da seramik kaplama yapılmadıysa bir–iki sene içerisinde dolgu kırıkları ve diş kırıklarıyla karşılaşma olasılığı yüksektir.
3. Dolgum Düştü Ama Ağrı Yok – Bu Normal mi?
Bazen kişiler dolgusunun düştüğünü fark eder ama herhangi bir ağrı hissetmez. Bu durum, dişin sinirinin henüz etkilenmediğini gösterir.
a. Ağrı Olmasa Bile Diş Hekimine Gitmek Neden Gerekli?
Ağrı olmaması, dişin sinirinin etkilenmediğini gösterir. Fakat dolgunun düştüğü bölge zayıftır ve mikroorganizmalara açıktır. Hızlı bir şekilde enfeksiyon ve çürük başlayabilir. Bu aşamada diş hekimine gidilirse tekrar dolgu yapılarak tedavi tamamlanır. Ancak bu durum geciktirilirse, dolgu ile kurtarılabilecek bir dişe kanal tedavisi gerekebilir.
b. Geçici Önlem
Dolgusu düşen dişin çok kullanılmaması önerilir. Sıcak ve soğuk gıdalardan kaçınmak gerekir. En kısa sürede diş hekimine gidilmelidir.
4. Dolgum Düştü ve Ağrıyor – Ne Yapmalıyım?
Dolgu düştükten sonra ağrı başladıysa bu durum dişin sinirinin etkilendiğini gösterir. “Dolgum düştü, ağrıyor. Ne yapmalıyım?” diye soranlar için izlenmesi gereken adımlar şunlardır:
a. Ağrının Nedenini Anlamak
Ağrı, dolgunun altındaki çürük büyükse veya dişin pulpasına (sinirine) yakınsa oluşabilir. Travma etkisiyle kırılan parça siniri etkiliyorsa yine ağrı yapabilir. Gece uyandıran, zonklayıcı ağrı ya da sıcak hassasiyeti varsa kanal tedavisi gerekebilir.
b. Evde Uygulanabilecek Geçici Çözümler
Ilık suyla gargara yapılabilir, ağrı kesici alınabilir. İlgili diş ve diş eti mutlaka temiz tutulmalıdır.
c. Ne Zaman Diş Hekimine Gidilmeli?
Ağrı olsa da olmasa da dolgunuz düştüyse vakit kaybetmeden diş hekimine gitmelisiniz.
5. Kanal Tedavisi Sonrası Dolgu Düşerse Ne Olur?
Kanal tedavisi yapılmamış dişlere göre daha dikkat isteyen bir durumdur.
6. Yeniden Kanal Tedavisi Gerekir mi?
Burada önemli olan, kanal dolgusunun sızdırıp sızdırmadığının tespitidir. Eğer kanal tedavisi ideal şartlarda yapıldıysa, röntgen ve muayenede sorun yoksa kanal dolgusu değişmeden üzerine yeni bir dolgu veya kaplama yapılabilir.
Kanal tedavili dişlerde madde kaybı fazla olduğu için sadece dolgu ile işlem tamamlandığında, bir–iki sene içinde kırılmalar ve dolgu düşmeleri sık görülür. Bunu önlemek için indirekt restorasyonlar (onley, endokron, seramik kaplama) yapılmalıdır.
7. Sonuç
Dolgunuz düştüyse panik yapmayın. Doğru adımı atın: hiç vakit kaybetmeden diş hekimine başvurun ve en doğru tedaviyi yaptırın.