Kanal tedavisi yapılan bir dişte tekrar sorun oluşması her zaman dişin çekileceği anlamına gelmez. Günümüzde gelişmiş endodontik tedavi yöntemleri sayesinde birçok kanal tedavili diş yeniden tedavi edilerek ağızda uzun yıllar fonksiyonunu sürdürebilir. Bu yazıda kanal tedavili dişlerin hangi durumlarda kurtarılabileceğini ve hangi durumlarda çekimin gerekli olabileceğini ele alıyoruz.
Kanal Tedavisi Yapılan Diş Çekilir mi?
Herhangi bir sebeple canlılığını kaybetmiş bir dişi ağız içinde fonksiyonda tutmak için uygulanan en başarılı tedavi kanal tedavisidir. Birçok hasta kanal tedavisi yapılan dişin de tekrar sorun oluştuğunda “kanal tedavili diş çekilir mi?” sorusunun cevabını merak eder.
Kanal yapılmış bir dişte tekrar sorun oluştuğunda dişin çekilmesi asla ilk tercih değildir. Günümüz modern endodonti ve gelişmiş teknoloji sayesinde birçok dişi tekrar tedavi edebiliriz. Dişin çekimi en son düşündüğümüz tedavi yöntemidir.
Kanal Tedavisinin Amacı Nedir?
Kanal tedavisinin amacı enfekte olmuş pulpa dokusunun temizlenerek ağız içinde fonksiyonda kalmasını sağlayarak doğal dişimizi korumaktır. Kök kanalları özel ekipmanlar ve solüsyonlarla temizlenerek enfeksiyon kontrol altına alınır, daha sonra biyouyumlu malzemelerle doldurulup ağız içinde çiğneme fonksiyonunun devam ettirilmesi sağlanır.
Kanal Tedavili Diş Çekilir mi?
Kanal tedavisi yapılmış bir dişte tekrar sorun oluştuğunda dişin çekilmesi gerekliliği doğru bir seçenek değildir. Kanal yenileme işlemi yapılarak dişin kurtarılması mümkündür. Öncelikle sorunun ne olduğu ve hangi tedavi seçeneklerinin uygulanabileceği detaylı olarak değerlendirilmelidir. Nadir durumlarda dişin çekilmesi gerekebilir. Bu karar kapsamlı bir muayene sonucunda verilmelidir.
Hangi Durumlarda Diş Çekimi Gerekebilir?
- Kök boyu boyunca uzanan vertikal kırık bulunuyorsa,
- Dişi restore etmeye yetecek kadar sağlam diş dokusu kalmamışsa,
- İleri derecede kemik kaybı varsa ve diş aşırı hareketliyse,
- Enfeksiyon tüm tedavilere rağmen kontrol altına alınamıyorsa,
bu gibi durumlarda diş çekimi en doğru tedavi seçeneği olabilir.
Kanal Tedavili Diş Kurtarılır mı?
Başarısız kanal tedavilerinin büyük bölümü yeniden başarılı şekilde tedavi edilebilmektedir. İleri görüntüleme sistemleri (tomografi), büyütme sistemleri (mikroskop ve loup) ile gelişmiş endodontik ekipmanlar sayesinde birçok diş tekrar başarılı şekilde tedavi edilebilmektedir.
Çekim kararı verilmeden önce;
- Kanal tedavisi yenileme (Retreatment),
- Apikal rezeksiyon (kök ucu cerrahisi),
- Yetersiz restorasyonların yenilenmesi,
- Kuron gibi restorasyonlarla dişin güçlendirilmesi
gibi tedavi seçenekleri değerlendirilerek birçok diş ağız içinde fonksiyonunu sürdürebilmektedir.
Kanal Tedavisi Başarısızlığı Neden Olur?
Kanal tedavisinin başarı oranı oldukça yüksektir ve yaklaşık %98’e ulaşmaktadır. Başarısızlık görülen küçük hasta grubunda ise en önemli nedenler diş kök kanallarının karmaşık anatomisi ve sonradan gelişen problemlerdir.
Başlıca nedenler şunlardır:
Gözden Kaçan Kanallar
Bazı dişlerde standart dışında fazladan kanal bulunabilir. Bu kanalların temizlenememesi tedavi başarısını olumsuz etkileyebilir.
Kanalın Yeterince Temizlenememesi
Kanallardaki mikroorganizmalar tamamen uzaklaştırılamazsa enfeksiyon devam edebilir.
Kanal Dolgusunun Yetersiz Olması
Kanal dolgusu kısa yapıldıysa veya dolgu içerisinde boşluklar kaldıysa mikroorganizmalar tekrar çoğalabilir ve enfeksiyon gelişebilir.
Sonradan Oluşan Çatlaklar
Tedavi başarılı olsa bile yıllar içerisinde diş sıkmaya veya aşırı kuvvetlere bağlı çatlak ya da kırık oluşabilir.
Yeni Gelişen Çürükler
Kanal tedavisi yapılan dişlerde tekrar çürük gelişebilir. Oluşan çürükler sızıntıya neden olarak kök kanallarında yeniden enfeksiyon oluşturabilir.
Diş Çekimi Yerine Uygulanabilecek Diş Kurtarma Yöntemleri
Modern endodontide amaç her zaman doğal dişi ağız içinde fonksiyonda tutmaktır. Bu nedenle çekimden önce farklı tedavi seçenekleri değerlendirilir.
En sık uygulanan yöntem kanal tedavisinin yenilenmesidir. Eski kanal dolguları özel ekipmanlarla çıkarılır, kök kanalları uygun solüsyonlarla tekrar dezenfekte edilir ve enfeksiyon kontrol altına alındıktan sonra biyouyumlu materyaller ile yeniden doldurulur.
Bazı vakalarda kanal yenileme işlemi yeterli olmadığında özellikle ön grup dişlerde apikal rezeksiyon (kök ucu cerrahisi) uygulanabilir.
Ayrıca ileri görüntüleme sistemleri sayesinde daha önce tespit edilemeyen kanallar bulunarak tedavinin başarı şansı artırılabilir.
Kanal Tedavili Dişin Çekilmesi Gerekirse Ne Yapılır?
Tüm tedavi seçeneklerine rağmen başarı sağlanamıyorsa diş çekimi düşünülebilir.
Ancak çekim sonrasında oluşan boşluğun uzun süre bırakılması önerilmez. Çünkü komşu dişlerde devrilme, çiğneme fonksiyonunda bozulma ve çekim bölgesinde kemik kaybı gelişebilir.
Bu nedenle çekim sonrasında implant veya köprü gibi uygun tedavi seçenekleri planlanmalıdır.
Kanal Tedavili Bir Dişin Çekilip Çekilmeyeceğine Nasıl Karar Verilir?
Çekim kararı yalnızca belirtilere bakılarak verilmez.
Ayrıntılı klinik ve radyolojik muayene gereklidir.
Kök yapısı, kemik seviyesi, çatlak veya kırık varlığı, kalan sağlam diş dokusu miktarı, restorasyon yapılabilirliği ve genel ağız hijyeni birlikte değerlendirilir.
Doğru teşhis sayesinde çekilecek gibi görünen birçok diş aslında uygun tedavilerle uzun yıllar ağızda sağlıklı şekilde fonksiyon görmeye devam edebilir.
Sonuç
“Kanal tedavisi yapılan diş çekilir mi?” sorusunun cevabı her hasta için farklıdır. Her diş ayrıntılı klinik ve radyolojik değerlendirme sonrasında karar verilmesi gereken özel bir vakadır.
Günümüzde gelişmiş endodontik tedavi yöntemleri sayesinde başarısız kanal tedavili birçok diş yeniden tedavi edilerek uzun yıllar ağızda fonksiyonunu sürdürebilmektedir.
Bu nedenle diş çekimi kararı verilmeden önce dişi kurtarmaya yönelik tüm tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesi gerekir. Doğal dişi korumak, her zaman öncelikli hedefimizdir.